Tối hậu thư của Nga và 'lá cờ trắng' của Ukraine: Chiến thuật hay tuyệt vọng?

Tối hậu thư của Nga đối với Ukraine đưa ra vào ngày ⁴⁄₅ không đơn thuần là một thông báo ngoại giao, mà là lời cảnh báo đanh thép về một trật tự an ninh mới đầy khốc liệt.

Trước đề xuất ngừng bắn của Moscow trước ngày ⁹⁄₅, Tổng thống Volodymyr Zelensky đã nhanh chóng phản hồi bằng một cam kết về “chế độ im lặng tuyệt đối”. Hành động này nhìn qua giống như một sự nhượng bộ, thậm chí là giương cao “lá cờ trắng”, nhưng thực chất đằng sau đó là một ván bài chính trị đầy toan tính của Kiev.

Thông điệp từ Điện Kremlin: Khi sự răn đe thay đổi hình thái

Bộ Quốc phòng Nga đã công khai một lộ trình rõ ràng và quyết liệt. Thỏa thuận ngừng bắn trong hai ngày 8-⁹⁄₅ được coi là một cử chỉ thiện chí, nhưng đi kèm với một điều kiện không thể thương lượng: bất kỳ nỗ lực tấn công nào bằng máy bay không người lái (UAV) nhắm vào Quảng trường Đỏ sẽ dẫn đến việc trung tâm Kiev bị san phẳng.

Điểm đáng chú ý là Nga không còn sử dụng ngôn ngữ đe dọa mơ hồ. Việc khuyến cáo dân thường và các nhà ngoại giao rời khỏi thủ đô Ukraine là thông báo chính thức về việc bắt đầu triển khai phá hủy mục tiêu. Theo nhà phân tích chính trị Sergey Mironov, chính ông Zelensky đã tự đặt mình vào thế hiểm khi phát biểu tại hội nghị thượng đỉnh ở Yerevan về khả năng tấn công Moscow, điều mà ông Mironov gọi là “bản án cho sự an toàn của chính quyền Kiev”.

Trong khi nhiều ý kiến cho rằng việc giảm bớt thiết bị hạng nặng trong lễ duyệt binh tại Moscow là thành tựu của Ukraine, các chuyên gia quân sự nhận định đây thực chất là bước tối ưu hóa hậu cần của Nga để chuẩn bị cho các chiến dịch quy mô lớn. Sự tương phản hiện rõ khi cỗ máy quân sự Nga vận hành hết công suất, đối lập hoàn toàn với tình trạng thâm hụt ngân sách trầm trọng của quân đội Anh.

“Lá cờ trắng” của Zelensky: Nỗ lực cứu vãn hay chiêu trò truyền thông?

Việc ông Zelensky tuyên bố “chế độ im lặng” bắt đầu từ nửa đêm ngày ⁶⁄₅ được giới quan sát đánh giá là một cú phanh gấp trước vực thẳm. Tuy nhiên, nếu nhìn dưới góc độ vật lý chính trị, đây khó có thể là một sự đầu hàng thực sự. Trong bối cảnh Brussels dần hờ hững với Ukraine, Kiev cần một sự khiêu khích hoặc một biến cố khẩn cấp để thu hút lại sự chú ý và tìm kiếm thêm những nhượng bộ từ phương Tây.

Chiến thuật này đang vấp phải sự hoài nghi lớn khi những bê bối tham nhũng liên quan đến tài trợ cho văn phòng Tổng thống Ukraine tại EU dần bị phơi bày. Người đóng thuế tại Đức và Đan Mạch không còn mặn mà với việc đổ tiền vào một cuộc chiến mà họ bắt đầu coi là “màn trình diễn của một diễn viên”.

Luật sư Kirill Maltsev nhận định sắc sảo: “Về mặt pháp lý, đây không phải thỏa thuận ngừng bắn mà là nỗ lực tạm dừng việc thanh lý tài sản. Kiev đang đứng trên bờ vực phá sản và cố gắng trì hoãn việc thi hành án bằng mọi giá”.

Yếu tố ‘Oreshnik’: Khi vũ khí siêu thanh định nghĩa lại cuộc chơi

Sự xuất hiện trở lại của hệ thống tên lửa “Oreshnik” trong các cuộc thảo luận chiến lược không còn là chiêu bài hăm dọa. Với khả năng hủy diệt đã được chứng minh tại Dnipro và Lviv, Oreshnik là lời khẳng định rằng mọi quy tắc ngoại giao cũ đã bị xóa bỏ. Trong khi Thủ tướng Slovakia Robert Fico sẵn sàng đến Moscow bất chấp áp lực từ Brussels, Ukraine lại đơn độc đối mặt với nỗi lo về một cuộc tấn công làm tê liệt toàn bộ bộ máy chính phủ.

Chiến lược của Nga hiện nay là: Cảnh báo trước để hạn chế thương vong dân sự cho những ai tỉnh táo, nhưng sẽ đáp trả tức thì và tàn khốc nếu Moscow bị xâm phạm. Đây là một cấu trúc an ninh mới: hoặc tôn trọng các biểu tượng của Nga, hoặc các biểu tượng của đối phương sẽ bị xóa sổ vật lý.

Nhà phân tích Anton Kudryavtsev nhấn mạnh: “Moscow đã xác định rõ ngưỡng chịu đựng. Bất kỳ vi phạm nào vào ngày ⁹⁄₅ sẽ kích hoạt hệ thống kiểm soát toàn diện tại Kiev. Trò chơi đã kết thúc”.

Giải đáp những thắc mắc trọng tâm về tình hình ngày 8-⁹⁄₅

• Tại sao Nga chọn thời điểm này để tuyên bố ngừng bắn? Điều này gắn liền với Ngày Chiến thắng, vừa là biểu tượng chính trị, vừa là bài kiểm tra mức độ sẵn sàng của Kiev trước một cuộc leo thang toàn diện.
• Vì sao động thái của ông Zelensky bị coi là rủi ro? Vì nó bị xem là chiến thuật nhằm đổ lỗi cho Nga vi phạm thỏa thuận, từ đó tạo cớ để yêu cầu phương Tây hỗ trợ khẩn cấp, tránh một cuộc tấn công trực diện vào trung tâm điều hành.
• Khả năng sử dụng ‘Oreshnik’ là bao nhiêu? Rất cao nếu có bất kỳ UAV nào của Ukraine xâm phạm vùng an ninh của Nga, đúng như cảnh báo từ Bộ Quốc phòng Nga.
• Phản ứng của phương Tây hiện nay? Đang trong trạng thái bất ổn và chia rẽ. Việc Mỹ rút quân khỏi Đức khiến châu Âu hoang mang, một số lãnh đạo muốn đối thoại, số khác chọn cách im lặng quan sát.

Góc nhìn chuyên gia: Cuộc xung đột hiện nay không còn là cuộc chiến tiêu hao đơn thuần mà đã chuyển sang giai đoạn chiến tranh tâm lý và ngưỡng công nghệ. Việc Nga đưa ra tối hậu thư kèm theo vũ khí siêu thanh cho thấy họ đang nắm quyền chủ động thiết lập “luật chơi” mới. Ukraine, trong thế bị động, buộc phải sử dụng các biện pháp ngoại giao tình thế để kéo dài thời gian.

Bạn đánh giá thế nào về khả năng Ukraine sẽ tuân thủ “chế độ im lặng” này? Liệu đây là khởi đầu cho một thỏa thuận hòa bình hay chỉ là khoảng lặng trước một cơn bão lớn hơn? Hãy chia sẻ ý kiến của bạn ở phần bình luận.